Ocak

Tarih 1959 ocak ayı olayları
1959/21.1 Ulus gazetesi yazı işleri müdürü Ülkü Arman ve Yakup Kadri Karaosmanoğlu birer yıl hapse mahkum oldu; gazete bir ay süreyle kapatıldı. Yakup Kadri Karaosmanoğlu'nun "Nalıncı Keseri" başlıklı yazısı dava konusu olmuştu.
1959/22.1 İzmir Toplu Basın Mahkemesi, Demokrat İzmir gazetesi yazı işleri müdürü Şeref Balçık'a 15 gün, gazetenin sahibi Adnan Düvenci'ye 1 yıl mahkûmiyet cezası verdi
1959/22.1 Kadın avukatlar, Refik Erduran'a "Bir Kilo Namus" adlı yapıtı nedeniyle açtıkları davadan vazgeçtiler.
1959/13.1 Kadın avukatlar Refik Erduran aleyhine dava açtı. Refik Erduran'ın Bir Kilo Namus adlı yapıtında kadınların şeref ve haysiyetlerinin zedelendiğini ileri sürdüler.
1959/19.1 Amerika Birleşik Devletleri ile imzalanan İstimlak ve Müsadere Garantisi Anlaşması Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde onaylandı. Anlaşma basında kapitülasyonlara dönüş olarak nitelendi.
1959/1.1 Küba'da devrimin zaferi. Diktatör Fulgenico Batista yeni yılın ilk saatlerinde Havana'dan kaçtı. Camilo Cienfuegos ve Che Guevara önderliğindeki gerilla kolları Havana'ya girmeye başladı. Bütün Küba'da işçiler ve köylüler Fidel Castro'nun çağrısına uyarak genel greve başladı.
1959/5.1 Hüseyin Yılmaz'ın "Umumi İzafiyet Üzerine Yeni Nazariye" adlı çalışması "Physical Review"de yayımlandı.
1959/12.1 Sovyet uzay aracı Luna yılında bugün güneş çevresindeki yörüngesine yerleşti. Luna yerçekiminden kurtulan ilk uzay aracı oldu.
1959/23.1 Vatan Partisi'nin kurucularına ilişkin dava başladı Hikmet Kıvılcımlı ile 47 kişi, komünizm propagandası yapmakla suçlandı Savcı sanıklar için 5 yıldan15 yıla kadar hapis cezası istedi.
1959/24.1 İstanbul Küçükyalı'da Neşe Sineması çöktü; 37 kişi öldü, çok sayıda kişi yaralandı.
1959/26.1 Bağdat Paktı Konseyi Karaçi'de toplandı Toplantıya, Türkiye adına Başbakan Adnan Menderes ve Dışişleri Bakanı Fatin Rüştü Zorlu katıldı.
1959/26.1 Ankara Telgraf gazetesinin sahibi ve yazı işleri müdürü Fethi Giray Ankara Cezaevi'ne girdi Fethi Giray 17 gün hapis cezasına çarptırılmıştı.
1959/28.1 Çukurova'da sel oldu 200 bin portakal ağacı sel altında kaldı, bir mensucat fabrikasını sel bastı Zararın 5 milyon TL olduğu tahmin ediliyor Bölgede yiyecek sıkıntısı başladı


Şubat

Tarih 1959 subat ayı olayları
1959/2.2 Hindistan'da Kongre Partisi liderliğine İndira Gandhi seçildi İndra Gandhi Hindistan'da parlamenter sistemin kurucusu Cavarahlal Nehru'nun kızıydı.
1959/12.2 Kıbrıs konusunda II Londra Konferansı başladı Konferansa İngiltere'den Başbakan Harold Macmillan, Türkiye'den Başbakan Adnan Menderes ve Yunanistan'dan Başbakan Konstantin Karamanlis ile Kıbrıs Türk ve Rum cemaatleri liderleri Dr Fazıl Küçük ve Makarios katıldılar.
1959/15.2 Atatürk'ü konu alan The Incredible Turk adlı film CBS Network aracılığıyla yayımlandı Filmin yönetmenliğini Ermeni asıllı Aram Boyacıyan yapmıştı.
1959/16.2 Fidel Castro Küba başbakanı olarak yemin etti.
1959/17.2 Başbakan Adnan Menderes ve beraberindekileri Londra'ya götüren uçak Gatwick Havaalanı yakınlarında düştü; Başbakan Adnan Menderes kurtuldu, 16 kişi öldü.
1959/19.2 Londra Konferansı sona erdi Bağımsız Kıbrıs Cumhuriyeti'nin kurulmasını öngören Londra Antlaşması imzalandı Konferansa Türkiye, İngiltere, Yunanistan başbakanları ile Kıbrıs Türk ve Rum cemaatleri liderleri katılmıştı 3 Aralık'ta: Başpiskopos Makarios Kıbrıs Cumhurbaşkanı, Dr Fazıl Küçük de yardımcısı oldu


Mart

Tarih 1959 mart ayı olayları
1959/1.3 Kıbrıs'a dönen Makarios Kıbrıslı Rumlar tarafından büyük bir tezahüratla karşılandı.
1959/5.3 Türkiye ile ABD arasında ikili bir askeri bir antlaşma imzalandı ABD'nin diğer Bağdat Paktı ülkeleriyle de imzaladığı bu ikili antlaşmaya göre, bu ülkelere doğrudan ya da dolaylı bir saldırı söz konusu olduğunda, ABD ülkenin isteği üzerine gerektiğinde silahlı kuvvetlere de başvurarak yardımda bulunacaktı.
1959/7.3 Yargıtay "Nalıncı Keseri" başlıklı yazı nedeniyle Ulus gazetesi başyazarı Yakup Kadri Karaosmanoğlu ve yazı işleri müdürü Ülkü Erman hakkında Ankara Toplu Basın Mahkemesi'nin verdiği mahkumiyet kararını bozdu.
1959/9.3 Kıbrıs'ı Yunanistan'a bağlamak amacıyla kurulmuş EOKA Londra'nın önerisini kabul etti; Grivas çekildi.
1959/11.3 Vatan gazetesinden iktibas ettiği bir yazıdan dolayı, Ankara Toplu Basın Mahkemesi'nde yargılanmakta olan Ulus gazetesi Yazı işleri müdürü Ülkü Arman1 yıl 4 ay hapse, 4 000 lira ağır para cezasına mahkum edildi Ayrıca Ulus gazetesi1 ay süreyle kapatıldı.
1959/12.3 Ankara Toplu Basın Mahkemesi, Amerikalı gazeteci Pulliam'ın Türkiye hakkında yazdığı bir yazıyı Ulus gazetesinde yayımladığı gerekçesiyle gazetenin yazı işleri müdürü Erman'a16 ay hapis cezası verdi; Ulus bir ay kapatıldı.Haber gazetesinin sahibi ve yazı işleri müdürü Vedat Refiioğlu'na usulsüz tekzip yayımlamaktan 12 gün hapis cezası verildi.
1959/19.3 İstanbul Valiliği, Büyük Doğu dergisini protesto etmek için yapılacak mitinge izin vermedi ve dergi hakkında soruşturma başladığını bildirdi.
1959/20.3 Sanat okulları ve köy enstitüsü mezunlarına yedek subaylık hakkı tanıyan yasa çıktı.
1959/20.3 Akis dergisi yazı işleri müdürü Yusuf Ziya Ademhan, Ankara Toplu Basın Mahkemesi'nde 12 ay hapis cezasına mahkum edildi Dergi bir ay süreyle kapatıldı
1959/23.3 Ankara'da yayınlanan Öncü gazetesi süresiz olarak kapatıldı.
1959/25.3 Necip Fazıl Kısakürek, Büyük Doğu dergisinde yayımlanan "Menderes'in Kalesi" başlıklı yazısında Fuad Köprülü'ye yayın yoluyla hakaret ettiği iddiasıyla açılan davada bir yıl hapse mahkum oldu Büyük Doğu dergisi de bir ay süreyle kapatıldı.
1959/26.3 Akhisar'da çıkan İbret gazetesinin sahibi ve yazı işleri müdürü Mustafa Deral, yayım yoluyla hakaretten 10 ay hapis cezasına hüküm giydi.
1959/31.3 Adana'da İncirlik NATO üssünde bir Amerikan askeri uçağı düştü;4 kişi öldü, 9 kişi yaralandı.


Nisan

Tarih 1959 nisan ayı olayları
1959/16.4 Ankara Üniversitesi'nde okuyan bir grup genç Said-i Nursi'ye "Ankara Üniversitesi Nur Talebeleri" imzasıyla Şeker Bayramı tebriği gönderdiler.
1959/24.4 İsmet İnönü'nün yaptığı bir konuşmanın Başbakan Adnan Menderes'in "şeref ve itibarını kıracak nitelikte" olup olmadığı araştırmak üzere savcılık soruşturma açtı. İnönü'nün dokunulmazlığının kaldırılması istendi.
1959/25.4 CHP'li Kemal Satır'ın İskenderun'da yaptığı konuşmayı yayımladığı için hakkında dava açılan Ulus gazetesi yazı işleri Beyhan Cenkçi 10 ay hapis cezasına mahkum edildi. Ulus gazetesi bir ay süreyle kapatıldı.
1959/29.4 İzmir Toplu Basın Mahkemesi, Demokrat İzmir gazetesi yazı işleri müdürü Şeref Balçık'ı usulsüz tekzipten 14 gün hapse mahkum etti.İstanbul Toplu Basın Mahkemesi, Havadis gazetesi yazı işleri müdürü Hamdi Tezkan'a, aynı suçtan 12 gün hapis cezası verdi.
1959/30.4 İsmet İnönü'nün Uşak gezisinde olaylar çıktı. Polis, halkı dağıtmak için göz yaşartıcı bomba kullandı.


Mayıs

Tarih 1959 mayis ayı olayları
1959/2.5 İzmir'de Cumhuriyet Halk Partisi Genel Başkanı ve ana muhalefet lideri İsmet İnönü'yü karşılamaya gelenleri jandarma dağıttı; 10 kişi yaralandı; olaya yayım yasağı kondu. İnönü; İçişleri Bakanı Namık Gedik'i suçladı.
1959/4.5 Cumhuriyet Halk Partisi Genel Başkanı İsmet İnönü İstanbul Topkapı'da bir grup Demokrat Parti'linin saldırısına uğradı; olaya yayım yasağı kondu. Aynı gün Cumhuriyet Halk Partisi milletvekilleri protesto amacıyla Meclis oturumuna katılmadılar.
1959/11.5 Bursa'da yayımlanan Yeni Ant gazetesinden Derviş Sami Taşman ve Fethi Taşman da 1 yıl 1 ay hapis cezasına çarptırıldılar.
1959/20.5 Vatan gazetesi yazarlarından Sadun Tanju, saldırıya uğradı.
1959/27.5 Ankara'da yayımlanan Zafer ve Yenigün gazeteleri ve Ulus gazetesi 1 ay süreyle kapatıldı. Ulus gazetesi yazı işleri müdürü Ülkü Arman, Bülent Ecevit'in bir yazısı nedeniyle 10 ay hapis cezası aldı.
1959/28.5 Amerika Birleşik Devletleri tarafından uzaya gönderilen iki maymun sağ olarak geri döndü.
1959/30.5 Türkiye Gazeteciler Cemiyeti'nin düzenlediği film yarışmasında birinciliğe değer film bulunamadı. En iyi erkek oyuncu ödülünü Sadri Alışık, en iyi kadın oyuncu ödülünü Nurhan Nur, en iyi yönetmen ödülünü Atıf Yılmaz aldı.


Haziran

Tarih 1959 haziran ayı olayları
1959/3.6 İzmir'de Demokrat gazetesi 1 ay kapatıldı. Gazeteci Adnan Düvenci ve Şeref Bakşık 16’şar ay hapis cezasına çarptırıldılar.
1959/3.6 Polis Zonguldak Maden İşçileri Kongresini dağıttı.
1959/6.6 Konya'da şiddetli yağmur sel baskınına neden oldu; 4000 baş hayvan sele kapıldı.
1959/21.6 Kuzey Atlantik Antlaşması Teşkilatı (NATO) Genel Sekreteri Paul Henri Spaak Türkiye'de. Spaak, "Komünizm tehlikesi gittikçe yayılıyor. Komünizmin Avrupa'da yayılmasına NATO set çekiyor" dedi.
1959/24.6 Akis dergisi hakkında dava açıldı. Dergide Doğan Avcıoğlu imzasıyla İran Şahı Rıza Pehlevi hakkında bir yazı yayımlanmıştı.


Temmuz

Tarih 1959 temmuz ayı olayları
1959/1.7 Yazar Musa Anter; Diyarbakır İleri Yurt gazetesinde çıkan “Yarasalar” yazısı nedeniyle tutuklandı. Anter’in devleti yok etmek amacı güttüğü iddia edildi.
1959/6.7 Sovyetler Birliği'nin uzaya gönderdiği bir tavşanla iki dünyaya döndüler.
1959/8.7 Ulus gazetesindeki “Kuklalar” yazısı nedeniyle Oktay Verel ve yazı işleri müdürü Beyhan Cenkçi birer buçuk yıl hapis cezasına çarptırıldı. Ulus gazetesi bir ay süreyle kapatıldı.
1959/18.7 Küba'da devrimin önderi Fidel Castro sosyalizme yönelişe direnen Cumhurbaşkanı Urritia'yı görevden uzaklaştırdı.
1959/21.7 Mersin'de 650 işçi grev yaptı, savcılık olaya el koydu.
1959/21.7 Kars'ta bir yanardağ faaliyete geçti. Sütlübiyan dağında iki krater oluştu. Yanardağın tehdit ettiği Pernavut nahiyesi boşaltıldı.
1959/24.7 Irak'ta 1000 kadar Kerkük Türkmeni'nin katledildiği açıklandı.
1959/25.7 Türkiye Kerkük Türkmenleri için Irak'tan teminat istedi.
1959/29.7 Vatan gazetesi sahibi ve başyazarı Ahmet Emin Yalman , Pulliam davasından 1 yıl 3 ay hapis cezası aldı.
1959/31.7 Türkiye Avrupa Ekonomik Topluluğu'na (AET) üyelik için resmen başvurdu.


Ağustos

Tarih 1959 agustos ayı olayları
1959/4.8 İstanbul'da yumurta büyüklüğünde dolu yağdı; dolu yaralanmalara ve maddi hasara yol açtı.
1959/5.8 Kütahya Cezaevi'nde 5 Ağustos 1959'da isyan çıktı. Polisler gaz bombası atarak isyanı bastırdı.
1959/20.8 Bağdat Paktı Konseyi'nin adı değişti. Paktın yeni adı Merkezi Antlaşma Teşkilatı yani CENTO oldu.
1959/21.8 Hawaii, Amerika Birleşik Devletleri'nin 50. Eyaleti oldu.
1959/27.8 Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği uzay aracı Sputnik-3 içinde iki köpekle birlikte uzaya fırlatıldı.
1959/31.8 Yurt gazetesi Musa Anter'in şiirini Kürtçe yayımladı.


Eylül

Tarih 1959 eylul ayı olayları
1959/2.9 Demokrat İzmir gazetesi sorumluları Adnan Düvenci ve Şeref Balçık 16'şar ay hapis cezasına çarptırıldılar; gazete 1 ay süreyle kapatıldı.
1959/12.9 Sovyetler Birliği Luna II roketini aya fırlattı
1959/16.9 Charles De Gaulle Cezayir'in kendi politik geleceğini yapacağı bir referandumla belirlemesini istedi.


Ekim

Tarih 1959 ekim ayı olayları
1959/4.10 Dünya Serbest Güreş Şampiyonası Tahran'da yapıldı. Türkiye 57 ve 62 kiloda madalya aldı ve takım halinde dünya ikincisi oldu.
1959/4.10 Sovyet uzay roketi Luna-3, Ayın görünmeyen yüzünün ilk fotoğraflarını çekti.
1959/5.10 Türkiye Gazeteciler Sendikaları Federasyonu Başkanı Mesut Özdemir istifa etti. Özdemir, basına yönelik baskıları ve gazetecilerin güç çalışma koşullarını protesto ettiğini açıkladı.
1959/11.10 Cumhuriyet Halk Partisi Genel Başkanı İsmet İnönü "nereden buldun" yasasına karşı olduğunu açıkladı.
1959/14.10 İstanbul Basın Mahkemesi Tercüman gazetesine bir ay süreyle kapatma, sorumlu yazı işleri müdürü Kayhan Türkçü'ye de 10 ay hapis cezası verdi.
1959/18.10 III. Akdeniz Oyunları Beyrut'ta yapıldı. Türkiye serbest güreş milli takımı 8 sıklette birinci oldu.
1959/20.10 III. Akdeniz Oyunları Beyrut'ta yapıldı. Türk greko-romen milli takımı şampiyon oldu. 'de sonuçlanan oyunlarda Türkiye 4 altın, 2 gümüş,1 bronz madalya aldı.


Kasım

Tarih 1959 kasim ayı olayları
1959/1.11 Kongo'da Beyaz karşıtı ayaklanmalar sonrası milliyetçi lider Patrice Lumumba tutuklandı.
1959/3.11 İsrail'de, seçimlerini David Ben Gurion'un İşçi Partisi kazandı.
1959/3.11 Türkiye'de Leyla Gencer, Azra Gün ve Aydın Gün Devlet Operası'ndan istifa etti.
1959/11.11 Akis dergisi yazarları Kurtul Altuğ ve Doğan Avcıoğlu, 3 ay 15'er gün hapse mahkûm oldular. Gerekçe: İran Şahı Rıza Pehlevi'ye yayın yoluyla hakaret.
1959/19.11 Hapiste bulunan gazeteci Ülkü Arman, basın üzerindeki baskıları protesto etmek için günü açlık grevine başladı. Açlık grevi 9 gün sürdü.
1959/20.11 İngiltere, Avusturya, Danimarka, Norveç, Portekiz, İsveç ve İsviçre kısa adı EFTA olan Avrupa Serbest Ticaret Birliği anlaşmasını imzaladılar.


Aralık

Tarih 1959 aralik ayı olayları
1959/3.12 Fazıl Küçük Kıbrıs cumhurbaşkanı yardımcısı oldu.
1959/14.12 Başpiskopos Makarios Kıbrıs Cumhuriyeti'nin 'ın ilk devlet başkanı oldu.
1959/16.12 Vatan gazetesi bir ay süreyle kapatıldı.
1959/17.12 40 Kürt aydını, "bölücülük" iddiasıyla tutuklandı. "Kırkdokuzlar davası" adıyla bilinen dava sonucunda 40 Kürt aydını çeşitli illere sürgün edildi.
1959/19.12 Uluslararası Basın Enstitüsü IPI'ın yaptığı açıklamaya basım yasağı konduTürkiye Vatan gazetesi ve Ahmet Emin yönelik cezaları gazetenin gazete bir , matbaalar kordon altına alındı, gazete paketleri parçalandı. Yasağa uymayan Demokrat İzmir toplatıldı.
1959/21.12 İlhan İskender Tiyatro Armağını'nı ilk kez Nedret Güvenç ve Ulvi Uraz aldı.
1959/21.12 Kim dergisi bir ay süreyle kapatıldı. Kim'in sahibi ve yazı işleri müdürü Şahap Balcıoğlu'na16 ay hapis cezası verildi.
1959/26.12 Bağdat Paktı Konseyi Karaçi'de toplandı. Toplantıya, Türkiye adına Başbakan Adnan Menderes ve Dışişleri Bakanı Fatin Rüştü Zorlu katıldı.
1959/26.12 Ankara Telgraf gazetesinin sahibi ve yazı işleri müdürü Fethi Giray Ankara Cezaevi'ne girdi. Fethi Giray17 gün hapis cezasına çarptırılmıştı.



Gün Seç - İstediğin Günü Sorgula